Phụ nữ, trẻ em dân tộc thiểu số vươn lên từ những hỗ trợ thiết thực

Nhằm hỗ trợ phát triển sinh kế do phụ nữ làm chủ, qua đó nâng cao phúc lợi kinh tế cho phụ nữ dân tộc thiểu số ở Việt Nam, dự án "Nâng cao quyền năng kinh tế của phụ nữ ở Việt Nam – AWEEV (Dự án) do chính phủ Canada tài trợ, đang hợp tác với Hội LHPN hai tỉnh Lai Châu và Hà Giang để tiến hành các hoạt động thay đổi chuẩn mực (bao gồm phân công lao động, ra quyết định, công việc chăm sóc không được trả công, phòng chống bạo lực trên cơ sở giới, sự tham gia của nam giới...).

Bằng những hỗ trợ tư liệu sản xuất thiết thực, phù hợp với nhu cầu và cuộc sống của bà con dân tộc thiểu số, dự án đã mang lại những tác động không nhỏ, góp phần giải quyết các vấn đề chính: hỗ trợ phát triển sinh kế, giảm gánh nặng công việc chăm sóc, nâng cao khả năng ra quyết định của phụ nữ trong gia đình, thúc đẩy tiếp cận dịch vụ tài chính, và nâng cao vị thế kinh tế của phụ nữ dân tộc thiểu số.

Cải thiện dịch vụ chăm sóc trẻ em dân tộc thiểu số

Xuân Hòa là một thôn ở vùng cao và xa thuộc xã Tiên Nguyên, huyện Quang Bình, tỉnh Hà Giang. Dân cư trong thôn thuộc các cộng đồng dân tộc Tày, Dao, Nùng, Clao và Kinh. Nguồn thu nhập chính của người dân từ trồng rừng, trồng lúa, ngô, hoa màu và chăn nuôi quy mô nhỏ.

Trường mầm non Xuân Hòa, xã Tiên Nguyên, huyện Quang Bình có 11 điểm trường. Trước đây, nhà trường không thể tổ chức được ăn bán trú cho trẻ do hạn chế về cơ sở vật chất. Nhiều phụ huynh đã chọn cách cho con ở nhà thay vì phải mất công đưa đón một ngày 4 lần.

Nhờ sự hỗ trợ từ Dự án, trường có thể nâng cao chất lượng dịch vụ, chuẩn bị bữa trưa tại chỗ và cung cấp dịch vụ chăm sóc cả ngày cho trẻ em

Từ năm 2023 - 2024, nhờ sự hỗ trợ từ Dự án, trường có thể nâng cao chất lượng dịch vụ, chuẩn bị bữa trưa tại chỗ và cung cấp dịch vụ chăm sóc cả ngày cho trẻ em. Nhờ đó, phụ huynh có thể cho con đi học, tiết kiệm nhiều thời gian, công sức chăm sóc con và có thể dành nhiều thời gian hơn cho các hoạt động tạo thu nhập khác.

Tập trung nâng cao chất lượng dịch vụ mầm non để phần nào giảm bớt gánh nặng chăm sóc trẻ em và giúp phụ nữ dân tộc thiểu số có thêm thời gian làm công việc được trả lương là một trong những giải pháp tổ chức CARE đang thực hiện tại các địa bàn triển khai dự án ở Quang Bình, Hà Giang và Tam Đường, Lai Châu với các nội dung: nâng cấp lớp học, nhà bán trú và cung cấp cơ sở vật chất cho hoạt động trông giữ và tổ chức bữa ăn cho trẻ.

Tại các điểm trường này sẽ không có cấp dưỡng mà người nấu bếp chính là các vị phụ huynh. Phụ huynh sẽ cắt cử nhau đi chợ, nấu ăn cho các con.

Anh Phùng Vàn Châu, một phụ huynh được phân công đến nấu ăn cho các cháu cho biết: 7h mỗi sáng, khi biết được sĩ số các con, cô giáo sẽ báo cho vị phụ huynh được cắt cử nấu ăn hôm đó sĩ số để vị phụ huynh này mua thực phẩm về nấu cho học sinh của điểm trường ăn. Từ khi con được ăn bán trú ở trường, phụ huynh đặc biệt là phụ nữ, không phải mất thời gian 4 lần đưa đón con, nên chúng tôi có thời gian để làm nhiều việc hơn, kiếm tiền cho gia đình.

Các em nhỏ được chăm sóc tốt hơn

Hiệu trưởng mầm non Xuân Hòa Bùi Hồng Hạnh cho biết: Nguồn tài trợ để triển khai mô hình bán trú không chỉ giúp nhà trường chăm sóc tốt hơn cho các con mà còn giúp phụ nữ dân tộc thiểu số tại địa phương có thời gian để làm ăn kinh tế, góp phần quan trọng trong việc xóa đói giảm nghèo.

Bếp đun củi hỗ trợ phụ nữ giảm thời gian làm việc nhà

Hiện nay, phần lớn các hộ gia đình ở nông thôn và miền núi sử dụng bếp củi để nấu ăn do chi phí thấp. Tuy vậy, loại bếp này lại có một số hạn chế như đun nấu lâu, tốn nhiều củi và tạo ra nhiều khói. Những điều này không chỉ ảnh hưởng tới sức khỏe mà còn tới thời gian của người sử dụng, đặc biệt là phụ nữ bởi họ vẫn thường phải đảm nhiệm việc đi lấy củi và nấu ăn trong gia đình.

Nghiên cứu của CARE tại Việt Nam đầu năm 2021 cho thấy phụ nữ trong cộng đồng dân tộc thiểu số dành trung bình 5 giờ mỗi ngày cho công việc chăm sóc và nội trợ không được trả lương, trong đó lấy củi/đốt củi là một trong ba công việc tốn nhiều thời gian nhất.