Dấu ấn phụ nữ Hà Tĩnh trong hành trình xây dựng nông thôn mới

Từ một cuộc vận động mang tính tuyên truyền ban đầu “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch”, nay đã từng bước đi vào chiều sâu đời sống xã hội, trở thành phong trào hành động rộng khắp, khơi dậy vai trò chủ thể của phụ nữ trong xây dựng gia đình hạnh phúc, cộng đồng văn minh và quê hương phát triển bền vững. Cuộc vận động (CVĐ) không chỉ tạo chuyển biến rõ nét trong nhận thức và hành động của hội viên phụ nữ mà còn góp phần quan trọng vào mục tiêu xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh trên địa bàn toàn tỉnh.

Những năm qua, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, chương trình xây dựng nông thôn mới ở Hà Tĩnh đã đạt nhiều kết quả nổi bật. Diện mạo nông thôn ngày càng khởi sắc, kết cấu hạ tầng được đầu tư đồng bộ, đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân không ngừng được nâng lên. Trong thành quả chung ấy, các cấp Hội LHPN tỉnh đã để lại dấu ấn đậm nét bằng tinh thần trách nhiệm, sự sáng tạo và những cách làm thiết thực, hiệu quả.

Các cấp Hội phụ nữ vận động, hỗ trợ hội viên thực hiện 8 tiêu chí 5 không, 3 sạch

Hiện nay, Hội LHPN tỉnh có trên 265 nghìn hội viên, trong đó hơn 72% sinh sống ở khu vực nông thôn. Đây vừa là lực lượng trực tiếp thụ hưởng thành quả phát triển, vừa là chủ thể tham gia thực hiện các tiêu chí xây dựng nông thôn mới. Nhận thức rõ vai trò đó, Hội LHPN tỉnh đã kịp thời phát động phong trào thi đua “Phụ nữ Hà Tĩnh đoàn kết, sáng tạo, chung sức xây dựng tỉnh đạt chuẩn nông thôn mới giai đoạn 2022 - 2025” trên phạm vi toàn tỉnh. Đồng thời triển khai nhiều phong trào gắn với từng thời điểm cụ thể như: “Phụ nữ tích cực xây dựng nhà sạch - vườn đẹp, chung sức xây dựng NTM”, “3 sạch”, “Nhà sạch - vườn đẹp”, “Phụ nữ nói không với rác thải nhựa”, “Trồng 1 triệu cây xanh”, “Phụ nữ Hà Tĩnh chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát”… Qua đó góp phần nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi và phát huy vai trò chủ động của hội viên phụ nữ trong xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh.

Điểm nổi bật trong quá trình triển khai là sự đổi mới mạnh mẽ về cách làm. Các cấp Hội không thực hiện theo hướng hình thức, hành chính mà lấy gia đình làm trung tâm, lấy phụ nữ làm hạt nhân để lan tỏa thay đổi. Vì vậy, CVĐ không chỉ dừng lại ở tiêu chí “nhà sạch, ngõ đẹp” mà đã mở rộng thành quá trình xây dựng gia đình hạnh phúc, nâng cao chất lượng cuộc sống và hình thành nếp sống văn minh trong cộng đồng.

Một dấu ấn quan trọng là Hội LHPN tỉnh đã kịp thời phối hợp với Văn phòng Điều phối nông thôn mới tỉnh tham mưu đưa tiêu chí “Gia đình 5 có - NTM kiểu mẫu” vào Bộ tiêu chí Khu dân cư nông thôn mới kiểu mẫu theo Quyết định số 39/2022/QĐ-UBND và mô hình “Nhà sạch - vườn đẹp” vào Bộ tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu theo Quyết định số 38/2022/QĐ-UBND của UBND tỉnh. Đây được xem là bước cụ thể hóa vai trò của phụ nữ trong xây dựng khu dân cư kiểu mẫu, góp phần đưa phong trào đi vào thực chất và bền vững hơn.

Hội LHPN tỉnh trao biểu trưng hỗ trợ cho gia đình bà Nguyễn Thị Thuận (thôn Bình Minh, xã Thạch Bình)

Một trong những điểm sáng nổi bật của CVĐ là việc gắn xây dựng gia đình “5 không, 3 sạch” với phát triển kinh tế hộ gia đình và giảm nghèo bền vững. Các cấp Hội đã tích cực huy động nguồn lực, lồng ghép hiệu quả các chương trình hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp, phát triển kinh tế; khuyến khích chị em mạnh dạn đổi mới tư duy sản xuất, ứng dụng khoa học kỹ thuật, chuyển đổi số và xây dựng thương hiệu sản phẩm.

Từ phong trào đã xuất hiện nhiều mô hình kinh tế hiệu quả do phụ nữ làm chủ, hàng nghìn HTX, THT hoạt động ổn định, tạo việc làm và thu nhập cho lao động nông thôn. Toàn tỉnh hiện có trên 5.000 mô hình kinh tế do phụ nữ quản lý đạt thu nhập trên 100 triệu đồng/năm; nhiều sản phẩm OCOP do phụ nữ làm chủ đã khẳng định thương hiệu trên thị trường như nước mắm Phú Khương, nem chua Ý Bình, trầm hương Tâm Thiên Hương, trà mầm ngũ cốc Dung Nguyễn…

Bên cạnh việc phát triển kinh tế, các cấp Hội cũng đặc biệt quan tâm tới công tác an sinh xã hội, chăm lo cho phụ nữ và trẻ em yếu thế bằng nhiều hoạt động thiết thực như: xây dựng “Mái ấm tình thương”, hỗ trợ sinh kế, kết nối nguồn vốn vay ưu đãi, hỗ trợ nước sạch và công trình vệ sinh. Những hoạt động giàu tính nhân văn ấy đã giúp hàng trăm hộ gia đình từng bước vượt qua khó khăn, ổn định cuộc sống và vươn lên thoát nghèo bền vững.

Nếu phát triển kinh tế tạo nền tảng cho sự ổn định thì xây dựng gia đình hạnh phúc chính là chiều sâu nhân văn của CVĐ. Với phụ nữ Hà Tĩnh, xây dựng nông thôn mới không chỉ là thay đổi diện mạo cảnh quan mà còn là gìn giữ giá trị đạo đức, vun đắp nền tảng văn hóa trong từng gia đình, từng khu dân cư.

Chị Trần Huyền Ân (bên trái) - quản lý HTX nông nghiệp CHOA ở xã Phúc Trạch thực hiện 1 phiên livestream bán sản phẩm của HTX trên nền tảng số dịp tháng 10/2025

Các cấp Hội đã đẩy mạnh tuyên truyền xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc; nâng cao kỹ năng làm cha mẹ, nuôi dạy con tốt; phòng, chống bạo lực gia đình, xâm hại trẻ em và các tệ nạn xã hội. Nhiều mô hình sáng tạo, giàu tính lan tỏa được duy trì hiệu quả như “Mẹ và con gái”, “Làm bạn cùng con”, “Tiếng kẻng học bài”, “Khi bố mẹ vắng nhà”, “Nhà sạch - vườn đẹp”, “Sáng - xanh - sạch - đẹp - an toàn”…

Đặc biệt, mô hình “Mẹ đỡ đầu” đã trở thành điểm nhấn nhân văn sâu sắc, lan tỏa tinh thần yêu thương và trách nhiệm cộng đồng. Đến nay, các cấp Hội phụ nữ trong tỉnh đã trực tiếp và kết nối nhận đỡ đầu 1.820 trẻ mồ côi, trẻ có hoàn cảnh khó khăn với tổng kinh phí trên 31 tỷ đồng. Không chỉ hỗ trợ vật chất, mô hình còn trao gửi tình yêu thương, sự đồng hành và niềm tin để các em có thêm động lực vươn lên trong cuộc sống.

Trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, phụ nữ Hà Tĩnh tiếp tục khẳng định vai trò tiên phong với nhiều cách làm sáng tạo, bền bỉ. Từ phân loại rác tại nguồn, ủ rác hữu cơ bằng men vi sinh đến xây dựng “Ngôi nhà xanh”, trồng hàng rào xanh, tuyến đường hoa, tuyến đường cây…, các mô hình đã góp phần thay đổi thói quen sinh hoạt và hình thành lối sống xanh trong cộng đồng dân cư.

Tích cực tham gia bảo vệ môi trường, xây dựng tuyến đường hoa, tuyến đường xanh, sạch, đẹp

Những hoạt động ấy không dừng lại ở phong trào mang tính thời điểm mà đã trở thành việc làm thường xuyên của hàng chục nghìn hộ gia đình. Cảnh quan nông thôn ngày càng khởi sắc, môi trường sống được cải thiện rõ rệt, ý thức bảo vệ môi trường trong Nhân dân ngày càng nâng cao.

Từ thực tiễn triển khai có thể khẳng định, CVĐ “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch” ở Hà Tĩnh đã trở thành hành trình bền bỉ vun đắp những giá trị sống tốt đẹp từ mỗi gia đình. Ở đó, phụ nữ không chỉ là người giữ lửa hạnh phúc mà còn là lực lượng tiên phong lan tỏa tinh thần sáng tạo, trách nhiệm cộng đồng và góp phần kiến tạo diện mạo mới cho quê hương.