Phụ nữ đang tụt hậu trong sử dụng trí tuệ nhân tạo tạo sinh ở nơi làm việc và cách thay đổi điều đó

Các nhà công nghệ tin rằng trí tuệ nhân tạo tạo sinh đang trở thành một ngành công nghiệp hoàn toàn mới. Nhưng phụ nữ không hẳn đã nhanh chóng như nam giới trong việc nắm bắt lĩnh vực này. Theo nghiên cứu của Diễn đàn Oliver Wyman với 25.000 lao động được khảo sát thì có tới 59% là lao động nam từ 18-65 tuổi trên toàn thế giới cho biết họ sử dụng công cụ trí tuệ nhân tạo tạo sinh ít nhất 01 lần/tuần, trong khi chỉ có 51% lao động nữ trả lời tương tự. Những khác biệt này xuất hiện ở tất cả các nhóm tuổi và cả 16 vùng địa lý được khảo sát.

Có lẽ điều đáng lo ngại nhất là khoảng cách giới lại đang rộng nhất ở nhóm lao động trẻ nhất: 71% nam từ 18-24 tuổi so với 59% phụ nữ cho biết họ sử dụng trí tuệ nhân tạo tạo sinh hàng tuần,

Nếu không giải quyết thấu đáo, sự chênh lệch này không chỉ gia tăng tình trạng mất cân bằng giới tính trong các ngành "cổ hồng”[i] truyền thống dễ bị tự động hóa, như dịch vụ khách hàng, giáo dục và chăm sóc sức khỏe, mà còn hạn chế cơ hội cho phụ nữ trong các ngành nghề của tương lai.

Thông tin tốt là các công ty có thể đảo ngược xu hướng này bằng cách cung cấp thêm khả năng nâng cao trình độ, tạo ra một tầm nhìn chung cho người lao động, mở rộng đội ngũ công nghệ thông tin và mời các nhà lãnh đạo của các đơn vị kinh doanh và "siêu người dùng" thế hệ Z tham gia vào cuộc thảo luận, các nhà lãnh đạo có thể khuyến khích phụ nữ nắm bắt lĩnh vực trí tuệ nhân tạo tạo sinh hơn.

Nâng cao trình độ ở quy mô lớn

Hầu hết người lao động đều hiểu tầm quan trọng của trí tuệ nhân tạo tạo sinh, kể cả khi họ chưa sử dụng đến. Có tới 98% những người được Diễn đàn Oliver Wyman khảo sát cho biết họ cần được nâng cao trình độ trong vòng 5 năm tới do sự phát triển vượt bậc của trí tuệ nhân tạo. Phần lớn người lao động (77% lao động “cổ cồn”, 74% lao động “cổ xanh” và 71% lao động “cổ hồng”) cho biết nếu được chủ sử dụng lao động hỗ trợ thì họ sẽ cảm thấy thoải mái hơn khi sử dụng trí tuệ nhân tạo tại nơi làm việc.

Tuy nhiên, trong khi nhân viên mong muốn được đào tạo nâng cao năng lực thì các nhà doanh nghiệp lại tin rằng chỉ có 40% lực lượng lao động của họ là thực sự cần được đào tạo nâng cao. Sự không tương xứng này khiến người lao động lo lắng và tự hỏi trí tuệ nhân tạo tạo sinh có thể làm thay đổi hoặc loại bỏ các chức năng công việc của họ thế nào.

Bản thân người lao động chủ động đào tạo cũng không dễ. Phụ nữ thường dè dặt hơn nam giới trong việc dành thời gian hoặc tiền bạc để đi đào tạo bổ sung, cho dù việc này rất quan trọng đối với sự nghiệp của họ. Chi phí là một yếu tố nhưng một yếu tố quan trọng nữa, đó là thời gian, vốn là tài sản quý giá đối với những người phải đảm nhiệm các công việc gia đình.

Người sử dụng lao động có thể giải quyết các khó khăn này bằng cách cung cấp đào tạo trí tuệ nhân tạo tạo sinh ngay giờ làm việc. Các công ty cung cấp nhiều cơ hội, từ đào tạo trực tiếp đến đào tạo ảo, từ học nhóm đến học độc lập, học ở các cấp độ và các trường hợp cụ thể khác nhau… sẽ thu hút phụ nữ tham gia tốt hơn. Điều này đặc biệt hữu ích cho những phụ nữ làm các nghề chịu ảnh hưởng nhiều của trí tuệ nhân tạo.

Một số doanh nghiệp đã bắt đầu nghĩ đến tương lai, đặc biệt là trong những công việc sẽ chịu ảnh hưởng đáng kể bởi trí tuệ nhân tạo. Ví dụ, một doanh nghiệp nội thất quốc tế lớn đang đào tạo nhân viên dịch vụ khách hàng trở thành các nhà tư vấn thiết kế nội thất bởi ứng dụng phần mềm trí tuệ nhân tạo họ mới đưa vào sử dụng có thể xử lý các câu hỏi của khách hàng và giúp nhân viên trợ giúp khách hàng tập trung vào dịch vụ tư vấn và cải thiện nhà cửa.

Tạo ra một tầm nhìn chung với người lao động

Các nhà lãnh đạo kinh doanh cần phải đối mặt với vấn đề trí tuệ nhân tạo bằng cách giải thích các ảnh hưởng tiềm ẩn của nó đối với công việc trong toàn bộ tổ chức của mình. Họ cần thu hút người lao động cùng tạo ra một tầm nhìn chung cho tương lai và truyền cảm hứng bằng cách thường xuyên trao đổi về cách trí tuệ nhân tạo tạo sinh có thể bổ sung kỹ năng của nhân viên và làm cho công việc trở nên thú vị và có giá trị hơn khi đã loại bỏ các tác vụ đơn điệu.

Một công ty công nghệ lớn, ví dụ, đã bắt đầu quá trình này bằng cách đặt trí tuệ nhân tạo ở trung tâm của kế hoạch dài hạn của mình thông báo rộng rãi tới nhân viên. Với tầm nhìn đó, công ty thông báo quyết định không bổ sung một lượng lớn các vị trí việc làm không liên quan trực tiếp đến khách hàng mà có thể dùng trí tuệ nhân tạo thay thế trong vòng 5 năm tới - các công việc dựa trên các nhiệm vụ cụ thể như phát hành thư xác nhận việc làm và chuyển đổi nhân viên giữa các bộ phận.

Tăng cường tính bao trùm trong lĩnh vực công nghệ thông tin

Ở hầu hết các công ty, chiến lược, ngân sách và trách nhiệm về trí tuệ nhân tạo thường nằm trong bộ phận công nghệ thông tin, là nơi ít có lao động nữ. Công nghệ thông tin là yếu tố chủ chốt tạo ra và hỗ trợ sự thay đổi, nhưng các nhà doanh nghiệp cũng cần phải tìm hiểu sâu hơn và khám phá các khả năng của công nghệ thông tin. Khi đó họ sẽ có cơ sở tốt hơn để ra quyết định và cần đưa phụ nữ vào quá trình ra quyết định đó.

Quan trọng hơn hết, tất nhiên, là phải tăng số lượng phụ nữ trong các vị trí công nghệ thông tin - nơi đưa ra nhiều quyết định về trí tuệ nhân tạo. Một công ty công nghệ lớn đã tăng đáng kể số lượng phụ nữ trong các vị trí công nghệ với những sáng kiến kéo dài nhiều năm tập trung vào việc giữ chân lao động nữ thông qua giải quyết các vấn đề như công bằng trong trả lương, tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe quan trọng và chính sách nghỉ phép cho gia đình. Một công ty khác đã sử dụng các chương trình hướng dẫn và hỗ trợ để tỷ lệ ở lại của phụ nữ trong công ty lên 25% trong năm năm qua.

Phát huy tiềm năng của thế hệ Z

Trí tuệ nhân tạo tạo sinh mang lại một cơ hội cho thế hệ Z, những người có thể quen với công nghệ hơn, để kết nối và hướng dẫn đồng nghiệp lớn tuổi. Nghiên cứu của Diễn đàn Oliver Wyman năm ngoái cho thấy rằng nhiều người thế hệ Z đánh giá cao cộng đồng và muốn các chương trình hướng dẫn giữa các đồng nghiệp với nhau. Đây là cơ hội cho phụ nữ thế hệ Z không chỉ tham gia lãnh đạo mà còn giúp nâng cao nhận thức và và giúp đào tạo đồng nghiệp của họ. Khi công nghệ trở nên phổ biến và trở thành hoạt động phổ biến, thì các doanh nghiệp có thể chứng minh rằng sự đa dạng của ý kiến và các giới tính khác nhãu sẽ giúp dẫn dắt cuộc thảo luận.

Trí tuệ nhân tạo tạo sinh đã bắt đầu gây ra sự thay đổi rõ rệt ở nơi làm việc và tốc độ sẽ ngày càng tăng nhanh hơn. Phụ nữ cần đóng vai trò quan trọng trong lực lượng lao động của ngày mai, vì lợi ích của chính họ cũng như của các công ty, các cổ đông và toàn xã hội.

Lúc này chính là thời điểm để thu hẹp khoảng cách giới trong việc sử dụng trí tuệ nhân tạo; và các công ty có cơ hội đóng vai trò quan trọng trong quá trình này.

Do ChatGPT dịch, có hiệu đính

https://www.weforum.org/agenda/2024/04/women-generative-ai-workplace/

Diễn đàn Kinh tế Thế giới ngày 2/4/2024