"Đổi mới sáng tạo toàn dân, đại chúng là nhiệm vụ chung của cả quốc gia"
Nhân Ngày Sáng tạo và Đổi mới sáng tạo thế giới 21/4 do Liên hợp quốc phát động, sáng 21/4 tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Lễ hưởng ứng năm 2026 nhằm lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo trong toàn xã hội, thúc đẩy chuyển đổi mạnh mẽ từ nhận thức sang hành động, huy động đồng bộ các nguồn lực, triển khai thực chất, hiệu quả hoạt động đổi mới sáng tạo trên tất cả các ngành, lĩnh vực, tổ chức và cá nhân, qua đó hình thành và phát triển văn hóa đổi mới sáng tạo trong toàn xã hội.
Đối với Việt Nam, đây còn là dịp để khẳng định mạnh mẽ quyết tâm của Đảng, Nhà nước và toàn xã hội trong việc thực hiện Nghị quyết số 57 và văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 14 là đưa khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành trụ cột phát triển quốc gia.
Phát biểu khai mạc sự kiện, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định cho biết: "Đây là dịp để chúng ta khẳng định với quốc tế về một nhận thức chung mang tính thời đại: Đổi mới sáng tạo trở thành động lực then chốt của phát triển, là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và vị thế của mỗi quốc gia trong kỷ nguyên mới."
Thứ trưởng Lê Xuân Định cũng cho hay ngày 21/4 nhắc chúng ta sáng tạo không phải là đặc quyền của một số ít người và đổi mới sáng tạo không phải là nhiệm vụ của riêng một ngành hay một lĩnh vực mà đó là Đổi mới sáng tạo toàn dân, đại chúng, là nhiệm vụ chung của cả quốc gia. Một quốc gia muốn đi nhanh trong thời đại này phải biết tổ chức để mọi nguồn lực sáng tạo được khơi dậy, được kết nối và được chuyển hóa thành những kết quả phát triển cụ thể.
Bà Pauline Tamesis - Điều phối viên Thường trú Liên Hợp Quốc tại Việt Nam nhấn mạnh: "Việt Nam từ lâu đã là một quốc gia của sự kiên cường, sáng tạo và tầm nhìn. Ngày hôm nay, Việt Nam sẵn sàng không chỉ đổi mới mà còn truyền cảm hứng. Vì vậy, hãy biến ngày hôm nay thành nhiều hơn một lễ kỷ niệm. Hãy đầu tư vào con người, kết nối các ý tưởng và chia sẻ cơ hội số cho tất cả mọi người. Hãy cùng cam kết từ chính phủ, các nhà đổi mới, nhà giáo dục đến các nhà lãnh đạo trẻ, biến sáng tạo thành giải pháp và biến ý tưởng thành tác động thực tế. Việt Nam có thể trở thành không chỉ một quốc gia đi đầu về đổi mới, mà còn là một "ngọn hải đăng sáng tạo" của toàn cầu."
Bà Pauline Tamesis - Điều phối viên Thường trú Liên Hợp Quốc tại Việt Nam, chia sẻ tại sự kiện. (Ảnh: Minh Sơn/Vietnam+)
Lễ hưởng ứng năm nay được tổ chức trong bối cảnh hệ thống pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo ngày càng được hoàn thiện, đồng bộ và thống nhất; các điều kiện nền tảng của hệ thống đổi mới sáng tạo quốc gia cơ bản được định hình; hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo tiếp tục mở rộng, nâng cao chất lượng và tính liên kết.
Đây là thời điểm chín muồi để chuyển mạnh từ hoàn thiện thể chế sang tổ chức thực thi hiệu quả, đưa chính sách vào cuộc sống, thúc đẩy đổi mới sáng tạo thực chất, tạo ra giá trị gia tăng và đóng góp trực tiếp cho tăng trưởng, phát triển kinh tế - xã hội.
Bộ Khoa học và Công nghệ lựa chọn chủ đề hưởng ứng Ngày Sáng tạo và Đổi mới sáng tạo thế giới năm 2026 là: “Đổi mới sáng tạo - Hành động đột phá, lan tỏa kết quả” và “Đổi mới sáng tạo - Chuyển đổi nhanh hơn, mạnh mẽ hơn để biến ý tưởng thành giá trị, khát vọng thành hiện thực."
Hai chủ đề này nhấn mạnh yêu cầu chuyển mạnh từ nhận thức sang hành động quyết liệt, tạo ra kết quả cụ thể, có khả năng lan tỏa sâu rộng trong toàn xã hội; đồng thời đặt ra đòi hỏi tăng tốc, nâng cao năng lực tổ chức thực thi, rút ngắn hành trình từ ý tưởng đến ứng dụng và thương mại hóa. Qua đó khẳng định vai trò của đổi mới sáng tạo như một động lực then chốt, góp phần hiện thực hóa khát vọng phát triển nhanh, bền vững của đất nước.
Diễn đàn phát triển hệ thống Trung tâm Đổi mới sáng tạo được tổ chức trong khuôn khổ Lễ hưởng ứng, là không gian để các diễn giả trao đổi, thảo luận về vai trò, mô hình tổ chức, cơ chế vận hành và việc triển khai chính sách đối với các Trung tâm Đổi mới sáng tạo tại Việt Nam.
Thông qua chuỗi hoạt động hưởng ứng Ngày Sáng tạo và Đổi mới sáng tạo thế giới năm 2026 được triển khai trên phạm vi toàn quốc, Bộ Khoa học và Công nghệ mong muốn lan tỏa thông điệp mạnh mẽ, thúc đẩy sự thống nhất giữa nhận thức và hành động trong toàn xã hội; huy động sự tham gia chủ động, trách nhiệm của mọi chủ thể cùng chung tay thúc đẩy đổi mới sáng tạo.
Có thể thấy tinh thần nhấn mạnh đổi mới sáng tạo trong Nghị quyết số 57 được thể hiện xuyên suốt và nhất quán với các nội dung của Lễ hưởng ứng, đặc biệt ở yêu cầu chuyển mạnh từ hoàn thiện thể chế sang tổ chức thực thi hiệu quả, đưa chính sách vào cuộc sống và tạo ra kết quả cụ thể.
Việc xác định đổi mới sáng tạo là trụ cột phát triển, là động lực then chốt của tăng trưởng dựa trên năng suất, đồng thời huy động sự tham gia của toàn bộ hệ thống từ cơ quan quản lý, viện trường đến doanh nghiệp và người dân cho thấy Nghị quyết 57 không chỉ dừng lại ở định hướng mà còn đặt trọng tâm vào hành động thực chất, gắn đổi mới sáng tạo với giải quyết các bài toán phát triển của ngành, lĩnh vực và nền kinh tế.
